نورانى و گرانقدر است كه از ديگر گوهرهاى اين جهان بدين خاصيت جدائى يافته است ، و برين معنى خداوند متعال اشاره مىفرمايد كه « 3 » : « ما امانت را بر آسمانها و زمين و كوهها عرضه داشتيم ، از آن ترسيدند و نخواستند كه آن را بردارند و انسان برداشت » . و در حديث وارد شده است : « هر مولودى بر فطرت متولد گردد و جزين نيست كه پدر و مادر او را يهودى و نصرانى و مجوسى گردانند » . و همچنين به همين معنى اشارتست آنچه در حديث وارد شده است : « اگر نمىبود كه شياطين گرد قلب بنى آدم حلقه زنند بر ملكوت آسمانها نظاره‌گر مىگشتند » . و نيز در خبر آمده است : « آسمان و زمينم مرا در خود جاى نتوانند داد و قلب مؤمن داراى نرمش و مطمئن ، مرا جاى دهد » . با توضيحاتى كه داده شد افرادى را كه داراى بينش و عقل مستقيم و انصاف و طبع سليمند معلوم گشت : مقام علم و معرفت كه انسان بدان فضيلت مىيابد و نزد خداوند از ديگران برتر شمرده مىشود و بدين رياست بزرگ و متوسط و كوچك كه نبوت و امامت و شيخ بودن باشد ، مىرسد ، و سعادت كبرى و منزلت نزد خدا بدان بستگى دارد ، و همين است كه در دعاى پيامبر ( ص ) از خداوند خواسته شده است : « پروردگارا اشياء را آنچنان‌كه هستند به من بنمايان » و همچنين : « پروردگارا حق را به من حق بنمايان و باطل را باطل » با در دست داشتن شرائط مخصوصى فراچنگ آيد ، و باوجود يكى از موانع پنجگانه كه ذكر آن رفت ، بازداشته شود . پس نفس هنگامى امكان راه‌يابى به معارف الهيه و حقائق ربّانيه را تواند يافت كه گوهرش پاك و ذاتش صاف بوده و اعمال زشتش ناپاك نگردانده ، و اخلاق پست برو زنگار ننشانده باشد ؛ و همچنين داراى گرايشى صحيح بوده كه آراء فاسد و عقيده‌هاى پوچ منحرفش نكرده باشند ، و پس از اين همه داراى قدرت

--> ( 3 ) - إِنَّا عَرَضْنَا الْأَمانَةَ عَلَى السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ الْجِبالِ . . . [ سوره احزاب 33 / 72 ]